Դրացենա բուրավետ (Dracaena fragrans)
Դրացենա բուրավետ (Dracaena fragrans). խնամք, աճեցում և տարածված սխալներ
Դրացենա բուրավետը (Dracaena fragrans) ամենահայտնի սենյակային բույսերից է, որը գնահատվում է իր դեկորատիվ տեսքի, խնամքի հեշտության և օդը մաքրելու հատկությունների համար։ Երկար, խիտ տերևների և կոկիկ ձևավորված պսակի շնորհիվ դրացենան հիանալի կերպով տեղավորվում է ինչպես տան ինտերիերում, այնպես էլ գրասենյակային միջավայրում։ Այս հոդվածում մանրամասն կներկայացնենք, թե ինչպես ճիշտ խնամել դրացենա բուրավետը, ինչ պայմաններ են անհրաժեշտ դրա առողջ աճի համար և ինչ սխալներից պետք է խուսափել։
Դրացենա բուրավետի նկարագրություն և ծագում
Դրացենա բուրավետը պատկանում է ծնեբեկազգիների ընտանիքին։ Բնության մեջ այն աճում է Աֆրիկայի արևադարձային շրջաններում, որտեղ կարող է հասնել մինչև 5–6 մետր բարձրության։ Տնային պայմաններում բույսը զգալիորեն փոքր է, սակայն ճիշտ խնամքի դեպքում կարող է աճել մինչև 1,5–2 մետր։
Իր անվանումը դրացենան ստացել է բուրավետ ծաղիկների պատճառով, որոնք, սակայն, տնային պայմաններում շատ հազվադեպ են ծաղկում։ Այնուամենայնիվ, նույնիսկ առանց ծաղկելու բույսը շատ դեկորատիվ է՝ շնորհիվ խիտ կանաչ տերևների, որոնք հաճախ ունեն բաց կանաչ, դեղին կամ կրեմագույն շերտեր։
Դրացենա բուրավետի տարածված սորտերն են՝
- Massangeana — տերևի կենտրոնով անցնող վառ դեղին շերտով
- Compacta — կոմպակտ, խիտ տերևներով սորտ
- Lemon Lime — դեղին-կանաչ հակադիր գունավորմամբ
- Victoria — կոկիկ ձև և մեղմ գունավորում
Դրացենայի օգտակար հատկությունները տան համար
Դրացենա բուրավետը ոչ միայն գեղեցկացնում է ինտերիերը, այլև ունի մի շարք օգտակար հատկություններ․
- մաքրում է օդը վնասակար նյութերից,
- բարձրացնում է օդի խոնավությունը,
- նվազեցնում է սթրեսն ու հոգնածությունը,
- համարվում է դրական էներգիա հաղորդող բույս։
Այս պատճառով դրացենան հաճախ տեղադրում են ննջասենյակներում, հյուրասենյակներում և գրասենյակներում։
Լուսավորություն և տեղադրություն
Դրացենան նախընտրում է պայծառ, բայց ցրված լույս, սակայն կարող է հարմարվել նաև կիսաստվերին։ Ուղիղ արևի ճառագայթները վնասակար են․ դրանք կարող են այրել տերևները և գունաթափել բույսը։
Լավագույն տեղերը դրացենայի համար․
- արևելյան կամ արևմտյան պատուհանների մոտ,
- հարավային պատուհանից 1–2 մետր հեռավորության վրա,
- լուսավոր սենյակներում՝ առանց ուղիղ արևի։
Լույսի պակասի դեպքում տերևները դառնում են միագույն կանաչ և ձգվում։
Ջրում և օդի խոնավություն
Խնամքի կարևորագույն կետերից մեկը ճիշտ ջրումն է։ Դրացենա բուրավետը չի սիրում ավելորդ խոնավություն։
Ջրման հիմնական կանոնները․
- ջրել միայն այն ժամանակ, երբ հողի վերին շերտը չորացել է 2–3 սմ,
- օգտագործել սենյակային ջերմաստիճանի, նստեցված ջուր,
- պարտադիր դատարկել ծաղկամանի տակդիրը։
Ձմռանը ջրումը կրճատում են, հատկապես եթե բույսը գտնվում է զով տարածքում։
Օդի խոնավությունը պետք է լինի միջին։ Ջեռուցման սեզոնին խորհուրդ է տրվում․
- շաբաթական 2–3 անգամ ցողել տերևները,
- մաքրել տերևները խոնավ շորով,
- օգտագործել օդի խոնավացուցիչ։
Ջերմաստիճանային պայմաններ
Դրացենա բուրավետի համար հարմար ջերմաստիճանն է․
- ամռանը՝ +20…+26 °C,
- ձմռանը՝ +16…+20 °C։
Բույսը չի սիրում քամի և ջերմաստիճանի կտրուկ փոփոխություններ։ Խորհուրդ չի տրվում այն տեղադրել մարտկոցների, օդորակիչների կամ ձմռանը բաց պատուհանների մոտ։
Հող և փոխպատվաստում
Դրացենայի համար անհրաժեշտ է թեթև և օդանցիկ հող։ Կարելի է օգտագործել պատրաստի հողախառնուրդներ՝ նախատեսված դեկորատիվ տերևավոր բույսերի կամ արմավենիների համար։
Հողի լավագույն բաղադրությունը․
- տորֆային հող,
- տերևահող,
- հումուս,
- խոշոր ավազ կամ պեռլիտ։
Երիտասարդ բույսերը փոխպատվաստում են ամեն տարի, իսկ մեծահասակները՝ 2–3 տարին մեկ։ Ծաղկամանը պետք է ունենա ջրահեռացման անցքեր և կերամզիտի շերտ ներքևում։
Պարարտացում
Ակտիվ աճի շրջանում (գարուն–ամառ) դրացենան կարիք ունի պարարտացման։
Խորհուրդներ․
- օգտագործել պարարտանյութեր դեկորատիվ տերևավոր բույսերի համար,
- պարարտացնել 2 շաբաթը մեկ անգամ,
- ձմռանը պարարտացումը նվազեցնել կամ դադարեցնել։
Պարարտանյութի ավելցուկը կարող է վնասել արմատներն ու տերևները։
Էտում և ձևավորում
Էտումը օգնում է․
- երիտասարդացնել բույսը,
- խթանել կողային ընձյուղների աճը,
- ձևավորել գեղեցիկ պսակ։
Էտումն իրականացվում է գարնանը կամ ամռան սկզբին։ Կտրվածքը կատարվում է սուր և մաքուր գործիքով, իսկ կտրված հատվածը կարելի է մշակել փայտածուխով։ Վերին հատվածը հաճախ օգտագործվում է բազմացման համար։
Բազմացում
Դրացենա բուրավետը հեշտությամբ բազմացվում է․
- վերին կտրոններով,
- ցողունային կտրոններով,
- օդային շերտավորմամբ։
Կտրոնները արմատավորում են ջրի կամ խոնավ հողի մեջ՝ ոչ պակաս, քան +22 °C ջերմաստիճանի պայմաններում։
Տարածված սխալներ խնամքի ժամանակ
Սկսնակները հաճախ թույլ են տալիս հետևյալ սխալները․
- չափից շատ ջրում,
- սառը ջրի օգտագործում,
- ուղիղ արևի ճառագայթներ,
- ջրահեռացման բացակայություն,
- հազվադեպ փոխպատվաստում։
Խնդիրների նշաններ․
- դեղնացող տերևներ — ավելորդ ջրում,
- շագանակագույն ծայրեր — չոր օդ,
- թուլացած տերևներ — ցուրտ կամ քամի։
Հիվանդություններ և վնասատուներ
Դրացենան կարող է վնասվել․
- սարդոստայնային տիզից,
- վահանավոր միջատից,
- ալյուրային որդից։
Առաջին նշանների դեպքում բույսը մեկուսացնում են և մշակում հատուկ միջատասպաններով կամ օճառաջրով։
Եզրակացություն
Դրացենա բուրավետը հիանալի ընտրություն է նրանց համար, ովքեր ցանկանում են գեղեցիկ և քիչ խնամք պահանջող սենյակային բույս։ Ճիշտ խնամքի դեպքում այն երկար տարիներ կզարդարի ձեր տունը, կբարելավի օդի որակը և կհաղորդի ինտերիերին բնական հմայք։
