Տնային արմավենիներ․ տեսակներ և ճիշտ խնամք

Տանը տեղադրված արմավենին անմիջապես փոխում է տարածքի տրամադրությունը․ ինտերիերը դառնում է ավելի կանաչ, թեթև և մի փոքր արևադարձային։ Խոշոր տերևներով բույսերը գեղեցիկ են նայվում հյուրասենյակում, լուսավոր նախասրահում, գրասենյակում, ձմեռային այգում կամ մեծ պատուհանի մոտ։ Սակայն «տնային արմավենի» ընդհանուր անվան տակ թաքնված են լույսի, խոնավության և ջերմաստիճանի տարբեր պահանջներ ունեցող բույսեր։

Որոշ տեսակներ լավ են հարմարվում բնակարանային պայմաններին, իսկ մյուսներին անհրաժեշտ են շատ պայծառ լույս և ազատ տարածք։ Շատ արմավենիներ ամռանը կարելի է տեղափոխել պատշգամբ, տեռաս կամ բակ, սակայն Երևանի պայմաններում դրանց մեծ մասը չի կարող անվտանգ ձմեռել բաց հողում։

Պարզենք, թե որ սենյակային արմավենիներն են հարմար տան համար, ինչպես ճիշտ ընտրել բույսը և ինչ խնամք է անհրաժեշտ առողջ ու կանաչ տերևները պահպանելու համար։ BUYS.AM-ում առկա տարբերակները կարող եք դիտել «Արմավենի» կատեգորիայում։

Որ բույսերն են իսկական արմավենիներ

Իսկական արմավենիները պատկանում են Արմավենիների կամ Արեկազգիների ընտանիքին՝ Arecaceae։ Տեսակների մեծ մասը ծագում է արևադարձային և մերձարևադարձային շրջաններից։ Դրանց բնորոշ են երկար փետրաձև կամ հովհարաձև տերևները, որոնք աճում են կենտրոնական աճման կետից։

Արմավենու կենտրոնական աճման կետը չի կարելի վնասել։ Ի տարբերություն բազմաթիվ թփերի՝ արմավենին գագաթը կտրելուց հետո սովորաբար չի սկսում ճյուղավորվել։ Տերևավարդակի կենտրոնի լուրջ վնասումը կարող է հանգեցնել ամբողջ բույսի կորստի։

Խանութներում «արմավենի» անվանումով երբեմն ներկայացվում են նաև բույսեր, որոնք արտաքինով նման են արմավենու, սակայն բուսաբանորեն պատկանում են այլ ընտանիքների։ Դրանցից են՝

• դրացենան,
• յուկան,
• նոլինան,
• ցիկասը,
• կորդիլինան։

Այս բույսերի խնամքը կարող է զգալիորեն տարբերվել իսկական արմավենիների խնամքից։ Օրինակ՝ դրացենաների բազմաթիվ տեսակներ ավելի հեշտ են տանում չոր օդը և հողի կարճատև չորացումը։ Այդ պատճառով գնելիս ցանկալի է ճշտել ոչ միայն բույսի առևտրային, այլև բուսաբանական անվանումը։

Տան համար նախատեսված արմավենիների հայտնի տեսակները

Արեկա կամ դիպսիս դեղնավուն

Արեկան ամենաճանաչված սենյակային արմավենիներից մեկն է։ Այն ձևավորում է մի քանի բարակ ցողուններից և երկար փետրաձև տերևներից կազմված փարթամ թուփ։ Հասուն բույսը բավականին ծավալուն է, այդ պատճառով այն ավելի հարմար է ընդարձակ հյուրասենյակի, գրասենյակի կամ լուսավոր նախասրահի համար։

Արեկան նախընտրում է պայծառ, բայց ցրված լույս, կայուն ջերմություն և չափավոր խոնավ հող։ Այն վատ է արձագանքում ինչպես հողագնդի երկարատև չորացմանը, այնպես էլ արմատների շուրջ մշտապես կանգնած ջրին։

Խամեդորեա

Խամեդորեան համեմատաբար կոմպակտ արմավենի է, որը լավ է հարմարվում բնակարանային պայմաններին։ Այն ավելի դանդաղ է աճում, քան արեկան, և երկարատև ուղիղ արևի կարիք չունի։ Բույսը կարելի է տեղադրել արևելյան կամ արևմտյան պատուհանի մոտ, ինչպես նաև ցրված լույսով լուսավոր սենյակում։

Սա հարմար տարբերակ է փոքր տարածքի համար, երբ ցանկանում եք ունենալ արմավենի, բայց չեք կարող մեծ տեղ հատկացնել։ Կարևոր է չգերխոնավացնել հողը և ծաղկամանը չտեղադրել տաքացուցիչին շատ մոտ։

Հովեա կամ կենցիա

Հովեան առանձնանում է երկար, մեղմորեն կորացող տերևներով և նրբագեղ ուրվագծով։ Այն գեղեցիկ է նայվում ընդարձակ, ժամանակակից ինտերիերում և տարիների ընթացքում կարող է վերածվել խոշոր հատակային բույսի։

Հովեան բազմաթիվ արմավենիներից ավելի լավ է հարմարվում սենյակային պայմաններին, սակայն դանդաղ է աճում։ Դրան անհրաժեշտ են ցրված լույս, վերահսկվող ջրում և պաշտպանություն սառը միջանցիկ քամուց։

Խուրմայի արմավենի

Սենյակային պայմաններում հաճախ աճեցնում են Ռոբելենի խուրմայի արմավենին և Phoenix ցեղի այլ տեսակների երիտասարդ բույսերը։ Դրանք սիրում են լավ լուսավորություն և ժամանակի ընթացքում ձևավորում են լայն ու տարածվող սաղարթ։

Տեղն ընտրելիս պետք է հաշվի առնել, որ տերևակոթերի հիմքի մոտ կարող են լինել կոշտ փշեր։ Այդ պատճառով բույսը ցանկալի չէ դնել նեղ անցուղում կամ այնպիսի վայրում, որտեղ երեխաները կամ ընտանի կենդանիները կարող են հաճախ դիպչել դրան։

Վաշինգտոնիա

Վաշինգտոնիան հեշտ է ճանաչել խոշոր հովհարաձև տերևներով։ Այն լուսասեր և համեմատաբար արագ աճող արմավենի է, որին ժամանակի ընթացքում անհրաժեշտ կլինի ընդարձակ տեղ և կայուն ծաղկաման։

Գարնանը և ամռանը վաշինգտոնիան կարելի է պահել արևոտ տեռասում կամ բակում՝ նախապես աստիճանաբար սովորեցնելով ուղիղ արևին։ Երիտասարդ բույսերն ու ծաղկամաններում աճեցվող արմավենիները շատ ավելի զգայուն են ցրտի նկատմամբ, այդ պատճառով Երևանի ձմռանը դրանք դրսում թողնելը բարձր ռիսկ է պարունակում։

BUYS.AM-ի տեսականու մեջ ներկայացված է Վաշինգտոնյան արմավենի filifera 30–50 սմ, որը կարելի է աճեցնել լուսավոր սենյակում, պատշգամբում կամ տաք եղանակին՝ բաց տարածքում։

Կոկոսյան արմավենի

Կոկոսյան արմավենին շատ տպավորիչ տեսք ունի, սակայն համարվում է սենյակային պայմաններում բարդ աճեցվող բույս։ Ամբողջ տարվա ընթացքում այն պահանջում է բարձր ջերմաստիճան, շատ պայծառ լուսավորություն և օդի բարձր խոնավություն։ Սովորական բնակարանում ձմռանը կոկոսյան արմավենուն հաճախ չի բավարարում լույսն ու ջերմությունը։

Կոկոսյան արմավենի ընտրելը նպատակահարմար է միայն այն դեպքում, երբ հնարավոր է ստեղծել կայուն արևադարձային պայմաններ։ Սկսնակ բուսասերի համար արեկան, խամեդորեան կամ հովեան սովորաբար ավելի գործնական ընտրություն են։

Ինչպես ընտրել արմավենի տան կամ բնակարանի համար

Գնումից առաջ գնահատեք այն տարածքի պայմանները, որտեղ նախատեսում եք պահել բույսը։ Խնդիրների մեծ մասը առաջանում է ոչ թե արմավենու բարդ լինելու, այլ սխալ տեղ ընտրելու պատճառով։

Լուսավորություն

Մեծ արևելյան կամ արևմտյան պատուհանով սենյակի համար հարմար են արեկան, հովեան և խամեդորեան։ Հարավային պատուհանի մոտ լուսասեր տեսակները կարող են լավ աճել, սակայն վերջերս գնված բույսը պետք է աստիճանաբար սովորեցնել ուղիղ արևին։

Իսկական արմավենին հարմար չէ առանց պատուհանի լոգասենյակի, մութ միջանցքի կամ պատուհանից հեռու գտնվող անկյունի համար։ Նույնիսկ ստվերադիմացկուն տեսակները բնական լույսի կարիք ունեն։

Ազատ տարածք

Արմավենու տերևները տարածվում են տարբեր ուղղություններով և կարող են զգալիորեն ավելի շատ տեղ զբաղեցնել, քան ծաղկամանը։ Բույսը չպետք է մշտապես դիպչի պատին, կահույքին կամ վարագույրներին։ Շփումից վնասված տերևները կորցնում են դեկորատիվ տեսքը և այլևս չեն վերականգնվում։

Ձմեռային ջերմաստիճան

Եթե ձմռանը սենյակը զով է, ընտրեք այնպիսի տեսակ, որը կարող է տանել ջերմաստիճանի որոշակի նվազում։ Արևադարձային արմավենիները չի կարելի տեղադրել հաճախ բացվող դռան, սառը ապակու կամ օդորակիչից եկող հոսանքի անմիջական ազդեցության տակ։

Բույսի վիճակը գնելիս

Առողջ արմավենու տերևավարդակի կենտրոնը պետք է ամուր լինի, նոր տերևների վրա չպետք է լինեն սև կամ խոնավ հատվածներ, իսկ տերևների ներքևի կողմում՝ սարդոստայն, կպչուն արտադրություն կամ անշարժ շագանակագույն վահանիկներ։

Մեկ հին ստորին տերևի աստիճանական չորացումը կարող է բնական երևույթ լինել։ Սակայն բազմաթիվ տերևների միաժամանակյա դեղնելը, ցողունի փափուկ հիմքը կամ հողից եկող տհաճ հոտը հաճախ արմատային խնդիրների նշաններ են։

Բույս գնելու վերաբերյալ ավելի մանրամասն խորհուրդներ կարող եք կարդալ «Ինչպես ընտրել սենյակային բույս տան համար» հոդվածում։

Արմավենու խնամքը տնային պայմաններում

Որտեղ տեղադրել արմավենին

Լավագույն տեղը լուսավոր պատուհանի մոտ է, որտեղ բույսը ստանում է շատ ցրված բնական լույս։ Արմավենին չի կարելի դնել ջեռուցման սարքին շատ մոտ։ Տաք և չոր օդը արագացնում է տերևների ծայրերի չորացումը և նպաստավոր պայմաններ է ստեղծում սարդոստայնային տզի համար։

Որպեսզի սաղարթը հավասարաչափ զարգանա, ծաղկամանը կարելի է ժամանակ առ ժամանակ փոքր-ինչ շրջել պատուհանի նկատմամբ։ Սակայն ամեն շաբաթ բույսը 180 աստիճանով կտրուկ շրջելը ցանկալի չէ, քանի որ դա լրացուցիչ սթրես է ստեղծում։

Ինչպես ճիշտ ջրել արմավենին

Արմավենին հստակ օրացույցով ջրելը ճիշտ մոտեցում չէ։ Հողի չորացման արագությունը կախված է բույսի չափից, ծաղկամանի ծավալից, ջերմաստիճանից, լուսավորությունից և տարվա եղանակից։

Ջրելուց առաջ ստուգեք հողախառնուրդի վերին 2–4 սմ շերտը։ Եթե այն նկատելիորեն չորացել է, բույսը կարելի է առատ ջրել, մինչև ջուրը դուրս գա ծաղկամանի անցքերից։ 10–15 րոպե անց տակդիրում կամ արտաքին կաշպոյի մեջ մնացած ջուրը պետք է հեռացնել։

• Ամռանը հողը սովորաբար ավելի արագ է չորանում, ուստի այն պետք է ավելի հաճախ ստուգել։
• Ձմռանը, երբ լույսը քիչ է, բույսը ավելի քիչ ջուր է օգտագործում։
• Արմատները չի կարելի թողնել մշտապես թաց հողի մեջ։
• Հողագնդի ամբողջական և երկարատև չորացումը նույնպես անցանկալի է։
• Ջրելու համար ցանկալի է օգտագործել սենյակային ջերմաստիճանի ջուր։

Փոքր քանակությամբ հաճախակի ջրելը խոնավացնում է միայն հողի վերին հատվածը։ Ավելի լավ է բույսը լիարժեք ջրել, այնուհետև սպասել հողի չափավոր չորացմանը։

Օդի խոնավություն և տերևների մաքրում

Բարակ տերևներով արմավենիները զգայուն են շատ չոր օդի նկատմամբ։ Սակայն ամենօրյա սրսկումը չի փոխարինում ճիշտ ջրմանը և ինքնուրույն չի լուծում խոնավության խնդիրը։

Ավելի օգտակար է բույսը հեռացնել տաքացուցիչից, ապահովել օդի մեղմ շարժում՝ առանց սառը քամու, և պարբերաբար մաքրել տերևների փոշին։ Փոքր արմավենին կարելի է զգուշորեն լվանալ գոլ ցնցուղով՝ նախապես պաշտպանելով հողը ավելորդ ջրից։

Լվանալուց հետո ջուրը չպետք է երկար մնա տերևավարդակի կենտրոնում, հատկապես եթե սենյակում զով է։

Ջերմաստիճան

Սենյակային արմավենիների մեծ մասը լավ է զարգանում մոտավորապես +18-ից +28 °C ջերմաստիճանի պայմաններում։ Ձմռանը որոշ տեսակներ կարող են գտնվել ավելի զով միջավայրում, եթե դա համապատասխանում է տվյալ տեսակի պահանջներին և միաժամանակ նվազեցվում է ջրումը։

Հատկապես վտանգավոր է սառը հողի և առատ ջրման համադրությունը։ Այդ պայմաններում արմատները դանդաղ են կլանում խոնավությունը և կարող են արագ փտել։

Ինչ հող է անհրաժեշտ արմավենուն

Հողախառնուրդը պետք է պահպանի բավարար խոնավություն, բայց միաժամանակ օդը հասցնի արմատներին։ Ծանր այգու հողը առանց փխրեցնող բաղադրիչների խտանում է և երկար ժամանակ թաց մնում, այդ պատճառով այն մաքուր վիճակում օգտագործել չի կարելի։

Սենյակային արմավենու համար կարելի է օգտագործել դեկորատիվ տերևավոր բույսերի կամ արմավենիների պատրաստի հող՝ ավելացնելով մոտ 20–30% խոշոր պեռլիտ, պեմզա կամ այլ կայուն փխրեցնող նյութ։ Խոշոր կոկոսային մանրաթելի փոքր քանակությունը նույնպես օգնում է պահպանել խառնուրդի օդաթափանցությունը։

Ծաղկամանի ներքևում պարտադիր պետք է լինեն ջրահեռացման անցքեր։ Միայն կերամզիտի շերտը չի կարող պաշտպանել բույսը գերխոնավացումից, եթե ավելորդ ջուրը ծաղկամանից դուրս գալու հնարավորություն չունի։

Երբ և ինչպես փոխատնկել արմավենին

Երիտասարդ արմավենիները փոխատնկում են, երբ արմատները լցնում են ծաղկամանի ծավալը։ Հասուն և խոշոր բույսերը փոխատնկման կարիք ունեն ավելի հազվադեպ։ Ամեն տարի արմավենին զգալիորեն ավելի մեծ տարայի մեջ տեղափոխել պետք չէ։

Նոր ծաղկամանը սովորաբար ընտրում են նախորդից մոտ 3–5 սմ լայն։ Չափազանց մեծ քանակությամբ ազատ հողը երկար է չորանում և մեծացնում արմատների փտման վտանգը։

Արմավենիները չեն սիրում արմատագնդի կոպիտ քայքայումը։ Եթե հողը վնասված չէ, իսկ արմատները առողջ են, ավելի լավ է կատարել զգույշ տեղափոխում՝ պահպանելով հողագնդի հիմնական մասը։

1. Բույսը ջրեք աշխատանքից մեկ օր առաջ։
2. Զգուշորեն հանեք արմատագունդը հին ծաղկամանից։
3. Ստուգեք տեսանելի արմատների վիճակը։
4. Արմավենին տեղադրեք նույն խորության վրա, ինչ նախկինում էր։
5. Ազատ տարածությունը լրացրեք թարմ հողախառնուրդով։
6. Մի խորացրեք ցողունի հիմքը և կենտրոնական աճման կետը։

Փոխատնկումից հետո բույսին ժամանակ է անհրաժեշտ հարմարվելու համար։ Անմիջապես պարարտանյութ օգտագործել պետք չէ, հատկապես եթե նոր հողախառնուրդն արդեն պարունակում է սննդանյութեր։

Ինչով պարարտացնել սենյակային արմավենին

Ակտիվ աճի շրջանում արմավենու համար հարմար է արմավենիների կամ դեկորատիվ տերևավոր բույսերի համալիր պարարտանյութը, որը պարունակում է ազոտ, կալիում, մագնեզիում և միկրոտարրեր։

Պարարտանյութը պետք է տալ միայն նախապես խոնավացված հողի վրա։ Օգտագործման հաճախականությունը կախված է տվյալ նյութի խտությունից, այդ պատճառով անհրաժեշտ է հետևել արտադրողի ցուցումներին և չավելացնել չափաբաժինը՝ բույսի աճն արագացնելու նպատակով։

• Գարնանը և ամռանը սնուցումը կատարում են ակտիվ աճի շրջանում։
• Աշնանը պարարտացման հաճախականությունը աստիճանաբար նվազեցնում են։
• Ձմռանը թույլ լուսավորության դեպքում սնուցումը սովորաբար անհրաժեշտ չէ։
• Հիվանդ, գերխոնավացված կամ վերջերս փոխատնկված բույսը չեն պարարտացնում։

Հողախառնուրդներն ու բույսերի խնամքի այլ պարագաները կարող եք դիտել «Բույսերի խնամք» բաժնում։

Ինչու են արմավենու տերևները դեղնում կամ չորանում

Տերևների ծայրերը չորանում են

Շագանակագույն և չոր ծայրերը հաճախ առաջանում են տաք ու չոր օդի, անկանոն ջրման կամ հողում աղերի կուտակման պատճառով։ Որոշ դեպքերում միաժամանակ ազդում են մի քանի գործոններ։

Վնասված հատվածը կրկին կանաչ չի դառնա։ Չոր եզրը կարելի է մաքուր մկրատով զգուշորեն կտրել՝ թողնելով բարակ շագանակագույն շերտ և չվնասելով կենդանի հյուսվածքը։

Ստորին տերևները դեղնում են

Մեկ ամենահին ստորին տերևի աստիճանական դեղնելը կարող է լինել բնական ծերացման գործընթաց։ Եթե միաժամանակ դեղնում են բազմաթիվ տերևներ, անհրաժեշտ է ստուգել հողի խոնավությունը, լուսավորությունը և արմատների վիճակը։

Գերխոնավացման դեպքում հողը երկար ժամանակ թաց է մնում, տերևները կորցնում են ամրությունը, իսկ ցողունի հիմքը կարող է փափկել։

Նոր տերևները փոքր և բաց գույնի են

Այս խնդիրը հաճախ կապված է լույսի պակասի, սպառված հողախառնուրդի կամ արմատային համակարգի վնասման հետ։ Սկզբում պետք է շտկել լուսավորությունը և ջրման ռեժիմը, և միայն դրանից հետո մտածել պարարտացման մասին։

Տերևների վրա սարդոստայն է հայտնվել

Բարակ սարդոստայնը, մանր բաց կետերը և տերևների աստիճանական գունաթափումը կարող են վկայել սարդոստայնային տզի մասին։ Բույսը պետք է մեկուսացնել մյուսներից, մանրակրկիտ լվանալ տերևները և կատարել համապատասխան ակարիցիդային միջոցով մշակում՝ ըստ հրահանգի։

Տերևները կպչուն են կամ ծածկված շագանակագույն վահանիկներով

Նման նշանները կարող են կապված լինել վահանակրի կամ կեղծ վահանակրի հետ։ Վնասատուները նախ հեռացնում են մեխանիկորեն, ապա կատարում թույլատրելի պատրաստուկով մի քանի մշակում՝ պահպանելով արտադրողի նշած միջակայքը։

Բազմաթիվ խնդիրներ հնարավոր է կանխել ճիշտ խնամքի միջոցով։ Լրացուցիչ տեղեկություններ կարող եք կարդալ «Բույսերի աճեցման սխալները տանը և այգում» հոդվածում։

Կարելի՞ է արմավենին աճեցնել Երևանի այգում

Գարնանը և ամռանը բազմաթիվ արմավենիներ լավ են զգում բաց օդում։ Դրանք կարելի է տեղադրել պատշգամբում, տեռասում, մուտքի մոտ կամ բակում։ Բնական լույսն ու օդի շարժումը նպաստում են ավելի ամուր աճին։

Սենյակում աճած արմավենին չի կարելի անմիջապես տեղափոխել կեսօրվա ուժեղ արևի տակ։ Դրա տերևները կարող են այրվել։ Մոտ 7–14 օրվա ընթացքում բույսին աստիճանաբար սովորեցնում են ավելի պայծառ լուսավորության՝ սկզբում տեղադրելով պաշտպանված վայրում կամ առավոտյան արևի տակ։

Չնայած Երևանի շոգ ամռանը՝ ձմեռը չափազանց ցուրտ է արևադարձային և մերձարևադարձային արմավենիների մեծ մասի համար։ Հատկապես խոցելի են երիտասարդ բույսերն ու տարաներում աճեցվող արմավենիները, քանի որ դրանց արմատներն ավելի արագ են սառչում, քան բաց հողի մեջ աճող բույսերի արմատները։

Այդ պատճառով ծաղկամանով արմավենին ավելի լավ է նախապես տեղափոխել լուսավոր փակ տարածք՝ մինչև կայուն գիշերային սառնամանիքների սկսվելը։ Նույնիսկ համեմատաբար ցրտադիմացկուն տեսակների դեպքում անհրաժեշտ է հաշվի առնել բույսի տարիքը, տեղամասի պայմանները և ձմեռային լիարժեք պաշտպանության հնարավորությունը։

Արմավենին տան ինտերիերում

Մեկ խոշոր արմավենին կարող է փոխարինել բազմաթիվ փոքր բույսերի և դառնալ սենյակի գլխավոր կանաչ շեշտադրումը։ Այն գեղեցիկ է նայվում բազմոցի կողքին, մեծ պատուհանի մոտ, հյուրասենյակի ազատ անկյունում կամ ընդարձակ աշխատանքային գոտում։

Ընտրեք կայուն ծաղկաման, որը համապատասխանում է բույսի բարձրությանը և սաղարթի ծավալին։ Դեկորատիվ կաշպոն չպետք է խանգարի ավելորդ ջրի հեռացմանը։ Եթե տեխնիկական ծաղկամանը տեղադրված է փակ կաշպոյի մեջ, ջրելուց հետո անպայման ստուգեք՝ արդյոք ներքևում ջուր չի կուտակվել։

Խոշոր տերևները հավաքում են փոշին և տարածքին ավելի կենդանի տեսք հաղորդում, սակայն բույսերը չեն փոխարինում կանոնավոր օդափոխությանը և բնականոն օդափոխման համակարգին։ Այս թեմային ավելի մանրամասն կարող եք ծանոթանալ օդը մաքրող սենյակային բույսերի մասին հոդվածում։

Որտեղ գնել արմավենի Երևանում

Գնելուց առաջ հաշվի առեք սենյակի չափը, լուսավորությունը և ձմեռային խնամքի հնարավորությունը։ Փոքր բնակարանի համար ավելի հարմար է կոմպակտ խամեդորեան։ Ընդարձակ հյուրասենյակի կամ գրասենյակի համար կարելի է ընտրել արեկա, հովեա կամ խոշոր հովհարաձև արմավենի։

BUYS.AM-ի կատալոգում կարող եք դիտել արմավենիներ՝ Երևանում առաքմամբ, ինչպես նաև այլ սենյակային բույսեր տան, գրասենյակի և կոմերցիոն տարածքի համար։

Ճիշտ ընտրված արմավենին մշտական բարդ խնամք չի պահանջում։ Բավական է ապահովել համապատասխան լուսավորություն, վերահսկվող ջրում, օդաթափանց հող և պաշտպանություն ցրտից։ Այդ պայմաններում բույսը աստիճանաբար կզարգանա և երկար տարիներ կպահպանի արտահայտիչ կանաչ սաղարթը։